ABDULHAMID CHO‘LPONNING “KECHA VA KUNDUZ” ASARINING FEMINISTIK TAHLILI
Keywords:
feminizm, gender tengligi, ayol obrazi, patriarxal jamiyat, ayol erkinligi, Cho‘lpon, “Kecha va kunduz”, ijtimoiy adolatsizlik., feminism, gender inequality, female representation, patriarchy, women’s emancipation, Cholpon, Night and Day, social injustice.Abstract
Ushbu maqolada Abdulhamid Cho‘lponning “Kecha va kunduz” romaniga feministik adabiyotshunoslik nuqtayi nazaridan tahlil beriladi. Asarda tasvirlangan ayol obrazlari orqali XX asr boshlaridagi o‘zbek jamiyatida ayollarning ijtimoiy mavqei, ularning huquqsizligi, an’anaviy patriarxal munosabatlar ta’siri va gender tengsizligi masalalari yoritilgan. Xususan, Zebi obrazi misolida ayolning ichki kechinmalari, jamiyat bosimi ostidagi ruhiy iztiroblari va shaxsiy erkinlikka intilishi tahlil qilinadi. Tadqiqotda Cho‘lponning ayol taqdiriga nisbatan tanqidiy munosabati, uning ayollar ozodligi va ma’naviy uyg‘onish g‘oyalarini ilgari surishi asoslab beriladi. Asar ayol shaxsining jamiyatdagi o‘rni va feministik g‘oyalarning shakllanishi nuqtayi nazaridan muhim badiiy manba sifatida baholanadi.
This article provides a feminist literary analysis of Abdulhamid Cholpon’s novel “Night and Day”. The study examines the representation of women and their social status in early twentieth-century Uzbek society, highlighting issues of gender inequality, patriarchal oppression, and women’s lack of personal freedom. Through the character of Zebi, the novel reveals women’s inner struggles, emotional suffering, and resistance to social norms imposed by a male-dominated culture. The analysis emphasizes Cholpon’s critical attitude toward traditional social structures and his advocacy for women’s emancipation and spiritual awakening. From a feminist perspective, “Night and Day” serves as an important literary work that reflects early feminist consciousness and challenges gender-based injustice in Uzbek society.