TA’LIM MUASSASASINI SAMARALI BOSHQARISHDA ZAMONAVIY MENEJMENT TEXNOLOGIYALARINING O‘RNI VA METODOLOGIK ASOSLARI

Abstract

Mazkur tadqiqotda global ta’lim makonida kechayotgan transformatsiyalar sharoitida ta’lim muassasalarini samarali boshqarishning konseptual va amaliy asoslari tadqiq etilgan. An’anaviy ma’muriy-buyruqbozlikka asoslangan boshqaruv mexanizmlarining samarasizligi hamda ularning ta’lim sifati va inson kapitali rivojlanishiga to‘sqinlik qiluvchi omillari tizimli tahlil qilingan. Tadqiqot doirasida zamonaviy menejment texnologiyalari — natijadorlikka yo‘naltirilgan boshqaruv (MBO/KPI/OKR), moslashuvchan loyiha boshqaruvi (Agile/Scrum), ma’lumotlarga tayangan boshqaruv (DDDM), axborot-boshqaruv tizimlari (ERP/LMS) hamda ta’lim sifatining xalqaro auditi (ISO 21001:2018) texnologiyalarining institutsional samaradorlikka ta’siri baholangan. Empirik baza sifatida 24 ta ta’lim muassasasi (18 ta umumiy o‘rta ta’lim maktabi va 6 ta OTM) bo‘yicha 340 nafar rahbar kadr va 720 nafar pedagogik xodim ishtirokidagi sotsiologik so‘rovnoma hamda ko‘p omilli regressiya tahlili natijalari keltirilgan. Natijalar zamonaviy boshqaruv texnologiyalarini tizimli qo‘llash qaror qabul qilish jarayonlarini 42,4 foizga tezlashtirish, byurokratik yuklamani 37,8 foizga qisqartirish hamda professor-o‘qituvchilarning ilmiy-pedagogik unumdorligini 28,6 foizga oshirish imkonini berishini ko‘rsatdi. Maqolada ta’lim tashkilotlarida transformatsion menejmentni bosqichma-bosqich joriy etish bo‘yicha amaliy yo‘l xaritasi (Roadmap) taklif etilgan.