YER YUZASI RELYEFINING SHAKILLANISHIDA ZILZILZNING AHAMIYATI
Keywords:
Zilzila; relyef; tektonika; geomorfologiya; yoriqlar; tog‘ hosil bo‘lishi; seysmik jarayonlar; endogen kuchlarAbstract
Ushbu maqolada zilzilalarning Yer yuzasi relyefini shakllantirishdagi o‘rni ilmiy asosda yoritiladi. Zilzilalar yer po‘stida sodir bo‘ladigan murakkab tektonik jarayonlarning natijasi bo‘lib, ular tog‘lar, vodiylar, tektonik yoriqlar va boshqa relyef shakllarining hosil bo‘lishiga bevosita ta’sir ko‘rsatadi. Maqolada zilzilalarning qisqa muddatli va uzoq muddatli geomorfologik ta’siri, shuningdek, ularning O‘rta Osiyo hududidagi roli tahlil qilinadi.Maqolada zilzilalarning relyef hosil bo‘lishidagi roli, xususan, tog‘ tizmalari shakllanishi, tektonik yoriqlar paydo bo‘lishi, cho‘kma va ko‘tarilish jarayonlari, shuningdek, vulqon faoliyati bilan bog‘liqligi keng yoritiladi.Bundan tashqari, zilzilalarning qisqa muddatli va uzoq muddatli ta’siri ilmiy nuqtai nazardan tahlil qilinadi hamda O‘rta Osiyo hududidagi seysmik jarayonlar misolida ularning amaliy ahamiyati ko‘rsatib beriladi.