OG’ZAKI VA YOZMA ISPAN NUTQIDA GRAMMATIK VARIANTLARNING STATISTIK MODELLASHTIRILISHI
Keywords:
: ispan tili grammatikasi; grammatik variativlik; og‘zaki va yozma nutq; statistik modellashtirish; korpus lingvistikasi; ehtimollik tahlili; diskursiv omillar; grammatik norma.Abstract
Mazkur ilmiy tezisda zamonaviy ispan tilining og‘zaki va yozma shakllarida kuzatiladigan grammatik variantlarning taqsimlanish xususiyatlari statistik modellashtirish asosida tahlil qilinadi. Tadqiqotning asosiy maqsadi turli kommunikativ muhitlarda (spontan og‘zaki nutq va normativ yozma matnlar) grammatik birliklarning variantlilik darajasini aniqlash hamda ularning funksional va struktur omillar bilan bog‘liqligini empirik jihatdan asoslashdan iborat. Tadqiqot materiali sifatida autentik og‘zaki nutq korpuslari va zamonaviy ispan yozma matnlaridan iborat tanlanma ma’lumotlar bazasi qo‘llanildi. Grammatik variantlarning chastotasi, taqsimoti va o‘zaro bog‘liqligi regressiya modellari hamda ehtimollik tahlili orqali modellashtirildi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, og‘zaki va yozma nutq o‘rtasidagi grammatik farqlar faqat stilistik emas, balki chuqur kognitiv va diskursiv omillar bilan belgilanadi. Tadqiqot ispan tili grammatikasining variativ tabiatini yoritishga xizmat qiladi hamda korpus lingvistikasi va statistik metodlarning integratsiyalashgan yondashuvini taklif etadi.
References
