CHEKA: SOVET MAXSUS XIZMATLARINING BOSHLANISHI VA UNING QONLI FAOLIYATI

Authors

  • Mirzaliyev Ulug’bek Mirzaliyev Ulug’bek Author
  • Umurzoqov Bunyod Umurzoqov Bunyod Author

Keywords:

VCHK, Cheka, Feliks Dzerjinskiy, qizil terror, Chekistlar, aksilinqilob, siyosiy qatag‘on, sovet maxsus xizmatlari, ВЧК, ЧК, Феликс Дзержинский, красный террор, чекисты, контрреволюция, политические репрессии, советские спецслужбы, VChK, Cheka, Felix Dzerzhinsky, Red Terror, Chekists, counterrevolution, political repression, Soviet special services.

Abstract

Ushbu maqolada 1917-yilgi Oktyabr to‘ntarishidan so‘ng, bolsheviklar hokimiyatini saqlab qolish va "inqilob dushmanlari"ga qarshi kurashish maqsadida tuzilgan dahshatli tuzilma — VCHK (Butunrossiya favqulodda komissiyasi) faoliyati yoritiladi. Tarixda "qizil terror"ning asosi bo‘lib qolgan ushbu tashkilot qanday qilib qisqa vaqt ichida cheksiz vakolatlarga ega bo‘lgan o‘lim mashinasiga aylangani, uning rahbarlari va qo‘llanilgan g‘ayriinsoniy qiynoq usullari arxiv ma’lumotlari asosida tahlil qilinadi. Maqola sovet maxsus xizmatlarining qonli ildizlari va butun bir mamlakatni qo‘rquv ostida tutgan "Cheka"ning yashirin sahifalarini ochib berishga xizmat qiladi.

В данной статье рассматривается деятельность ВЧК, созданной после Октябрьской революции 1917 года с целью сохранения власти большевиков и борьбы с “врагами революции”. Анализируется, как эта организация, ставшая основой “красного террора”, в короткие сроки превратилась в структуру с неограниченными полномочиями, действующую как “машина смерти”. На основе архивных данных исследуются её руководители и применяемые бесчеловечные методы пыток.

Статья направлена на раскрытие кровавых истоков советских спецслужб и скрытых страниц деятельности “ЧК”, державшей целую страну в страхе.

This article examines the activities of the VChK, established after the October Revolution of 1917 with the aim of preserving Bolshevik power and fighting against “enemies of the revolution.” It analyzes how this organization, which became the basis of the “Red Terror,” quickly transformed into a structure with unlimited powers, functioning as a “machine of death.” Based on archival sources, the article explores its leaders and the inhumane methods of torture that were used.

The article aims to reveal the bloody origins of Soviet special services and the hidden pages of the activities of the “Cheka,” which kept an entire country in fear.

Author Biographies

  • Mirzaliyev Ulug’bek, Mirzaliyev Ulug’bek

    Guliston davlat pedagogika instituti dotsenti, tarix fanlari bo’yicha falsafa doktori (PhD)

  • Umurzoqov Bunyod, Umurzoqov Bunyod

    Guliston davlat pedagogika instituti Gumanitar va jismoniy madaniyat fakulteti 1- bosqich talabasi

References

Downloads

Published

2026-04-17